Kağıthane'daki En İyi Fikri mülkiyet lisanslama ve işlemleri Avukatları

Kağıthane'de fikri ve sınai mülkiyet lisanslaması nasıl yürütülür?

Kağıthane'de bu alan; marka, patent, tasarım, yazılım, telif eseri ve know-how haklarının kullanım izniyle devri, tescili ve korunmasını kapsar. İşlemler çoğunlukla İstanbul'daki şirketler, ajanslar, üreticiler, teknoloji girişimleri ve hak sahipleri arasındaki sözleşmeler üzerinden yürür.

Bir lisans sözleşmesinde kullanım kapsamı, bölge, süre, münhasırlık, alt lisans, bedel, satış raporları, denetim ve fesih şartları açıkça düzenlenmelidir. TÜRKPATENT nezdindeki marka, patent veya tasarım kayıtları ile telif haklarına ilişkin belgeler ayrıca incelenir.

Kağıthane'de faaliyet gösteren bir işletmenin karşı tarafı başka bir ilde veya yurt dışında bulunabilir. Bu nedenle yetki, uygulanacak hukuk, dövizle ödeme, vergi, gizlilik ve uyuşmazlık çözümü hükümleri de sözleşmeye uygun biçimde yazılmalıdır.

Hangi durumlarda fikri mülkiyet avukatına ihtiyaç duyulur?

• Kağıthane'deki bir şirketin markasını franchise alanlara, bayilere veya e-ticaret iş ortaklarına kullandırması ve kullanım sınırlarını belirlemek istemesi.
• Bir yazılım, mobil uygulama, reklam kampanyası veya görsel içeriğin ajans ya da serbest çalışan tarafından hazırlanması ve hak sahipliğinin sözleşmeyle güvenceye alınması.
• Üretim veya teknoloji şirketinin patentini, tasarımını, teknik bilgisini ya da üretim yöntemini başka bir firmaya lisanslaması.
• Lisans alan tarafın sözleşmede izin verilmeyen bir ürün, bölge, kanal veya alt lisans kullanımı gerçekleştirmesi.
• TÜRKPATENT kayıtlarında lisansın işlenmesi, marka veya tasarım devrinin yapılması ya da başvuruya itiraz edilmesi.
• İstanbul'da faaliyet gösteren bir işletmenin internet sitesi, sosyal medya, pazar yeri veya fiziksel mağazasında izinsiz eser ya da marka kullanımıyla karşılaşması.

Kağıthane'de uygulanabilecek başlıca mevzuat

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: Marka, patent, faydalı model, tasarım ve coğrafi işaret haklarını düzenler. Kanun 10 Ocak 2017'de yürürlüğe girmiştir ve TÜRKPATENT işlemleri ile sınai hak lisanslarının kayda alınması bakımından temel mevzuattır.

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu: Eser sahiplerinin mali ve manevi haklarını, işleme, çoğaltma, yayma, temsil ve umuma iletim yetkilerini düzenler. Yazılım, grafik, fotoğraf, video, müzik ve metin lisanslarında hakların ayrı ayrı ve yazılı biçimde belirlenmesi önem taşır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu: Lisans sözleşmesinin kurulması, yorumlanması, borca aykırılık, tazminat, fesih ve cezai şart gibi genel sözleşme kurallarını düzenler. Kanun 1 Temmuz 2012'de yürürlüğe girmiştir; ticari lisanslarda 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu da ilgili olabilir.

Sıkça sorulan sorular

Kağıthane'de fikri mülkiyet lisanslama avukatı tutmak zorunlu mudur?

Genel olarak lisans sözleşmesi hazırlamak veya TÜRKPATENT başvurusu yapmak için avukat tutulması zorunlu değildir. Ancak karmaşık hak zinciri, yüksek lisans bedeli, yabancı taraf veya münhasır lisans söz konusuysa hukuki inceleme ciddi riskleri azaltır.

Lisans sözleşmesi mutlaka yazılı mı yapılmalıdır?

Telif haklarına ilişkin mali hakların devri ve kullanım yetkilerinde yazılılık ile hakların ayrı ayrı gösterilmesi önemlidir. Marka, patent ve tasarım lisanslarında da yazılı sözleşme, kapsamın ispatı ve sicile kayıt bakımından temel güvence sağlar.

Münhasır lisans ile münhasır olmayan lisans arasındaki fark nedir?

Münhasır lisans, sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça belirlenen kullanım alanında hak sahibinin veya başka kişilerin kullanımını sınırlandırabilir. Münhasır olmayan lisans ise hak sahibinin aynı hakkı başka kişilere de kullandırmasına izin verir.

Bir lisans sözleşmesinde hangi konular bulunmalıdır?

Hangi hakkın lisanslandığı, ürün veya hizmetler, coğrafi alan, süre, kullanım kanalları ve alt lisans yetkisi açıkça yazılmalıdır. Bedel, ciro payı, raporlama, kalite kontrolü, gizlilik, ihlal halinde yaptırımlar ve fesih sonrası kullanım da düzenlenmelidir.

TÜRKPATENT'e lisans kaydı yaptırmak gerekli midir?

Her sözleşme bakımından aynı usul uygulanmaz; marka, patent ve tasarım lisanslarının ilgili sicile işlenmesi üçüncü kişilere karşı ileri sürme ve kayıt düzeni açısından önem taşıyabilir. Sözleşme imzalanmadan önce hakkın türü ve kayıt işleminin gerekip gerekmediği incelenmelidir.

Telif hakkı için ayrıca tescil yaptırmak gerekir mi?

Türkiye'de telif hakkı kural olarak eserin meydana gelmesiyle doğar ve genel bir tescil şartına bağlı değildir. Bununla birlikte eser sahipliğini veya tarihini desteklemek için isteğe bağlı kayıt, belge ve delil yöntemleri kullanılabilir.

Fikri mülkiyet lisanslamasının maliyeti ne kadardır?

Ücret; sözleşmenin kapsamına, hak türüne, taraf sayısına, yabancı hukuk incelemesine ve sicil işlemlerine göre değişir. Avukatlık ücreti ile TÜRKPATENT harçları veya diğer resmi ödemeler ayrı kalemler olarak yazılı şekilde kararlaştırılmalıdır.

Kağıthane'deki bir uyuşmazlık hangi mahkemede görülür?

Uyuşmazlığın niteliğine göre fikri ve sınai haklar hukuk mahkemeleri, genel görevli hukuk mahkemeleri veya ceza soruşturma makamları gündeme gelebilir. Yetki, sözleşmedeki hükümlere, tarafların adreslerine ve ihlalin gerçekleştiği yere göre belirlenir.

Lisans sözleşmesi ne kadar sürede hazırlanır?

Tek hak ve iki yerleşik taraf içeren standart bir sözleşme, belgeler eksiksizse birkaç iş gününde hazırlanabilir. Hak sahipliği araştırması, çoklu ülke kullanımı, teknik ekler veya gelir paylaşımı incelemesi süreyi uzatabilir.

Yurt dışındaki bir şirkete Türkiye'de lisans verilebilir mi?

Verilebilir; ancak sözleşmede uygulanacak hukuk, yetkili mahkeme veya tahkim, para birimi, vergi, ödeme transferi ve dil konuları açıkça düzenlenmelidir. Türkiye'deki marka, patent veya tasarım bakımından ilgili TÜRKPATENT kayıtlarının da ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Lisans alan kişi hakkı başka birine devredebilir mi?

Bu yetki kendiliğinden doğmaz ve sözleşmede açıkça düzenlenmelidir. Alt lisans veya devir izni verilecekse onay usulü, kalite şartları, sorumluluk ve sözleşme sona erdiğinde alt hakların durumu belirtilmelidir.

İzinsiz marka veya eser kullanımı karşısında ne yapılabilir?

Öncelikle kullanımın ekran görüntüsü, numune, fatura, tarih ve URL gibi delillerle belgelenmesi gerekir. Ardından ihtar, platform başvurusu, uzlaşma, tedbir, tazminat veya ilgili hukuki ve cezai yolların uygunluğu bir avukat tarafından değerlendirilmelidir.

Başvurulabilecek resmi kurumlar

• Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT): Marka, patent, faydalı model, tasarım ve coğrafi işaret başvurularını inceler; ilgili sicil ve lisans kayıt işlemlerini yürütür.
• Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları Genel Müdürlüğü: Telif hakları mevzuatının uygulanmasına ilişkin idari çalışmaları yürütür ve isteğe bağlı kayıt-tescil işlemleri hakkında bilgi sağlar.
• İstanbul Adliyesi ve ilgili yargı mercileri: Fikri ve sınai hak ihlallerinden doğan hukuk ve ceza süreçleri, görev ve yetki kurallarına göre İstanbul'daki adli mercilerde yürütülebilir.

Avukat bulma ve işe alma için izlenecek adımlar

1. İhtiyacı tanımlayın: Marka, patent, tasarım, yazılım, eser, know-how veya birden fazla hak türünden hangisinin söz konusu olduğunu ve lisansın Türkiye ile mi sınırlı kalacağını belirleyin.
2. Belgeleri toplayın: Tescil belgeleri, başvuru numaraları, eser dosyaları, önceki sözleşmeler, taraf bilgileri, ürün listeleri ve mevcut yazışmaları hazırlayın. Bu hazırlık genellikle bir ila üç iş günü sürer.
3. Uygun uzmanlıkta avukatları karşılaştırın: İstanbul Barosu kayıtları ve avukatların fikri mülkiyet alanındaki çalışma geçmişi üzerinden birkaç aday belirleyin. Patent ve marka vekilliği gereken işlemlerde vekillik yetkilerini ayrıca kontrol edin.
4. İlk görüşmede kapsamı netleştirin: Sözleşme hazırlama, hak sahipliği incelemesi, sicil başvurusu, müzakere ve uyuşmazlık takibinin ayrı ayrı sunulmasını isteyin. Yabancı taraf veya teknik hak varsa bu konudaki deneyimi değerlendirin.
5. Ücret ve takvimi yazılılaştırın: Avukatlık ücretini, resmi harçları, tercüme ve noter giderlerini, ödeme tarihlerini ve ek işlerin nasıl ücretlendirileceğini sözleşmeye koyun.
6. Sözleşmeyi imzadan önce son kez inceletin: Lisans kapsamı, münhasırlık, bedel, kalite denetimi, fesih, gizlilik, ihlal ve uyuşmazlık hükümlerinin ticari hedeflerle uyumunu kontrol edin. Sicil kaydı gerekiyorsa imzadan sonra ilgili başvuru ve kayıt takvimini takip edin.