ทนายความ การขอลี้ภัย ที่ดีที่สุดใน จตุจักร

การขอลี้ภัยในจตุจักรต้องดำเนินการอย่างไร

ผู้ที่อยู่ในจตุจักรต้องดำเนินเรื่องตามระบบตรวจคนเข้าเมืองและกลไกคัดกรองของประเทศไทย ซึ่งใช้ทั่วประเทศ ไม่ได้มีศาลหรือสำนักงานลี้ภัยเฉพาะเขตจตุจักร ผู้ขอลี้ภัยอาจติดต่อสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติ หรือยื่นเรื่องต่อหน่วยงานรัฐตามเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง

ประเทศไทยไม่ได้มีระบบให้สถานะผู้ลี้ภัยแบบเดียวกับประเทศที่เป็นภาคีอนุสัญญาว่าด้วยสถานภาพผู้ลี้ภัย ค.ศ. 1951 การรับรองจากสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติจึงเป็นกระบวนการภายใต้อาณัติขององค์กรดังกล่าว และไม่เท่ากับการได้รับใบอนุญาตให้อยู่ในประเทศไทยโดยอัตโนมัติ

ในทางปฏิบัติ ทนายความในจตุจักรจะช่วยประเมินประวัติการถูกคุกคาม รวบรวมหลักฐาน จัดทำคำให้การ ติดต่อหน่วยงาน และรับมือความเสี่ยงจากการอยู่เกินกำหนดหรือการควบคุมตัวได้ สถานที่พักอาศัยในจตุจักรไม่ได้เปลี่ยนหลักเกณฑ์ แต่มีผลต่อการนัดหมายและการเดินทางไปหน่วยงานในกรุงเทพมหานคร

เหตุผลที่ควรมีทนายความช่วยเรื่องการขอลี้ภัย

• มีวีซ่าหมดอายุหรือถูกกล่าวหาว่าอยู่เกินกำหนด: ทนายความช่วยแยกประเด็นคดีคนเข้าเมืองออกจากเหตุผลด้านความปลอดภัย และวางแนวทางลดความเสี่ยงจากการถูกจับกุมหรือกักตัว
• ถูกเรียกพบเจ้าหน้าที่ในกรุงเทพมหานคร: ทนายความช่วยเตรียมเอกสาร คำแปล และคำตอบให้สอดคล้องกันก่อนเข้าพบสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
• มีประวัติถูกข่มขู่หรือทำร้ายในประเทศต้นทาง: ทนายความช่วยจัดลำดับเหตุการณ์และเชื่อมโยงหลักฐานให้เห็นความเสี่ยงต่อการกลับประเทศอย่างชัดเจน
• สมาชิกครอบครัวมีสถานะหรือเอกสารต่างกัน: คู่สมรสและบุตรอาจมีวันหมดอายุเอกสารหรือข้อเท็จจริงไม่เหมือนกัน จึงต้องวางแผนแยกแต่เชื่อมโยงกัน
• ถูกควบคุมตัวที่ศูนย์กักคนต่างด้าว: ทนายความช่วยตรวจคำสั่ง เอกสารประจำตัว การติดต่อครอบครัว และแนวทางขอความช่วยเหลือที่เหมาะสม
• คำให้การเดิมมีข้อผิดพลาด: การแก้ไขข้อมูลต้องทำอย่างระมัดระวัง เพราะความไม่สอดคล้องเรื่องวันเวลา สถานที่ หรือบุคคลอาจกระทบความน่าเชื่อถือ

กฎหมายและกลไกที่ใช้ในประเทศไทย

พระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522: ใช้ควบคุมการเข้าเมือง การอนุญาตให้อยู่ต่อ การอยู่เกินกำหนด การส่งกลับ และการกักตัวคนต่างด้าว กฎหมายนี้ยังคงเป็นกฎหมายหลักที่ผู้ขอลี้ภัยในจตุจักรต้องพิจารณาร่วมกับกระบวนการลี้ภัย

มติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2561 เรื่องกลไกการคัดกรองผู้ไม่สามารถเดินทางกลับประเทศต้นทาง: เป็นฐานนโยบายของกลไกคัดกรองระดับประเทศ หรือผู้ได้รับการคุ้มครองตามระบบที่เกี่ยวข้อง กลไกนี้ไม่ใช่การให้สัญชาติหรือใบอนุญาตให้อยู่ถาวรโดยอัตโนมัติ

พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565: มีผลใช้บังคับโดยทั่วไปตั้งแต่วันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2566 และมีหลักคุ้มครองเกี่ยวกับการทรมานและการส่งบุคคลกลับไปเผชิญความเสี่ยงบางประการ การประเมินข้อเท็จจริงต้องพิจารณาร่วมกับกฎหมายคนเข้าเมืองและคำสั่งทางราชการ

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการขอลี้ภัยในจตุจักร

ผู้ขอลี้ภัยในจตุจักรต้องเริ่มติดต่อที่ใด?

โดยทั่วไปควรขอคำแนะนำจากสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติและทนายความด้านคนเข้าเมืองหรือผู้ลี้ภัยก่อนยื่นข้อมูลสำคัญ หน่วยงานที่รับผิดชอบอาจแตกต่างตามสถานะ เอกสาร และประวัติการเข้าเมือง

การขอลี้ภัยทำให้มีสิทธิอยู่ในประเทศไทยโดยอัตโนมัติหรือไม่?

ไม่ทำให้มีสิทธิอยู่โดยอัตโนมัติ การลงทะเบียนหรือการนัดหมายกับหน่วยงานหนึ่งไม่ใช่การยกเว้นกฎหมายคนเข้าเมือง ผู้ขอลี้ภัยยังต้องจัดการเรื่องวีซ่า การอยู่เกินกำหนด และคำสั่งของเจ้าหน้าที่แยกต่างหาก

ใครมีสิทธิขอการคุ้มครองในฐานะผู้ลี้ภัย?

โดยหลักต้องแสดงเหตุผลน่าเชื่อถือว่าการกลับประเทศต้นทางอาจทำให้เผชิญการประหัตประหารหรืออันตรายร้ายแรงจากเหตุที่ได้รับการคุ้มครองตามหลักผู้ลี้ภัย รายละเอียดจริง เช่น ผู้คุกคาม เหตุการณ์ และการคุ้มครองจากรัฐต้นทาง จะมีความสำคัญมาก

ต้องมีเอกสารอะไรบ้าง?

ควรเก็บหนังสือเดินทาง บัตรประจำตัว เอกสารการเดินทาง บันทึกตำรวจ เวชระเบียน ข้อความข่มขู่ รูปถ่าย และหลักฐานเกี่ยวกับครอบครัวเท่าที่มี ควรเก็บไฟล์ต้นฉบับและสำเนา พร้อมคำแปลที่ถูกต้องเมื่อหน่วยงานกำหนด

หากไม่มีหนังสือเดินทางยังขอความช่วยเหลือได้หรือไม่?

ยังควรขอคำปรึกษา เพราะการไม่มีหนังสือเดินทางไม่ได้ยุติการประเมินข้อเท็จจริงโดยทันที ควรอธิบายสาเหตุที่ไม่มีเอกสาร และใช้หลักฐานอื่นยืนยันตัวตนกับประวัติการเดินทาง

ทนายความมีค่าใช้จ่ายเท่าไร?

ไม่มีอัตราค่าบริการกลางที่ใช้กับทนายความทุกคน ค่าใช้จ่ายอาจแยกเป็นค่าประเมินเบื้องต้น ค่าจัดทำคำร้อง ค่าล่าม ค่าเดินทาง และค่าดำเนินการเมื่อมีการกักตัว ควรขอใบเสนอราคาและขอบเขตงานเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนว่าจ้าง

มีความช่วยเหลือทางกฎหมายโดยไม่เสียค่าใช้จ่ายหรือไม่?

บางองค์กรอาจมีการคัดกรองและส่งต่อความช่วยเหลือโดยไม่คิดค่าใช้จ่าย แต่สิทธิและทรัพยากรขึ้นกับโครงการและคุณสมบัติในช่วงเวลานั้น ไม่ควรสันนิษฐานว่าทนายความเอกชนจะทำงานฟรีจนกว่าจะมีข้อตกลงชัดเจน

กระบวนการใช้เวลานานเท่าใด?

ระยะเวลาขึ้นกับจำนวนผู้ยื่น เรื่องความปลอดภัย ความครบถ้วนของเอกสาร และการนัดหมายของหน่วยงาน บางกรณีอาจใช้เวลาหลายเดือนหรือมากกว่านั้น จึงควรรักษาที่อยู่และหมายเลขโทรศัพท์ที่ติดต่อได้

ระหว่างรอผลสามารถทำงานในประเทศไทยได้หรือไม่?

การยื่นคำขอหรือการมีเอกสารจากองค์กรระหว่างประเทศไม่ได้เป็นใบอนุญาตทำงานโดยอัตโนมัติ การทำงานต้องตรวจสอบสิทธิตามกฎหมายแรงงานและสถานะคนเข้าเมืองก่อน มิฉะนั้นอาจมีความเสี่ยงด้านคดีคนเข้าเมืองและการจ้างงาน

หากถูกจับเพราะอยู่เกินกำหนดควรทำอย่างไร?

ควรแจ้งเจ้าหน้าที่ทันทีว่าต้องการติดต่อทนายความและสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติ ไม่ควรลงชื่อในเอกสารที่ไม่เข้าใจ และควรขอล่ามหรือคำแปลเมื่อจำเป็น ทนายความจะตรวจสอบทางเลือกตามคำสั่งกักตัวและสถานะของบุคคล

การได้รับการรับรองจากสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยทำให้ย้ายไปประเทศที่สามได้หรือไม่?

ไม่ใช่สิทธิย้ายประเทศโดยอัตโนมัติ การส่งต่อไปตั้งถิ่นฐานในประเทศที่สามมีจำนวนจำกัดและขึ้นกับเกณฑ์ของประเทศปลายทาง รวมถึงการตรวจสอบด้านความปลอดภัยและความพร้อมในการรับบุคคล

ควรเลือกทนายความในจตุจักรจากปัจจัยใด?

ควรเลือกผู้มีใบอนุญาตและประสบการณ์ด้านกฎหมายคนเข้าเมือง ผู้ลี้ภัย หรือคดีการกักตัว ตรวจสอบว่าให้บริการภาษาใด มีล่ามหรือไม่ และเคยดำเนินงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอย่างไร อย่าเลือกจากคำโฆษณาว่าสามารถรับประกันผลหรือรับประกันการได้ย้ายประเทศ

หน่วยงานและแหล่งข้อมูลทางการ

• สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง: รับผิดชอบงานตรวจคนเข้าเมือง การอนุญาตให้อยู่ การอยู่เกินกำหนด การกักตัว และการดำเนินการตามพระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 ผู้พักอยู่จตุจักรอาจต้องเดินทางไปสำนักงานหรือสถานที่ที่ได้รับมอบหมายในกรุงเทพมหานคร
• สำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติ ประเทศไทย: ให้ข้อมูลและดำเนินกระบวนการพิจารณาสถานะผู้ลี้ภัยภายใต้อาณัติขององค์กร รวมถึงการคุ้มครองและการส่งต่อบางกรณี ไม่ใช่หน่วยงานที่ออกวีซ่าหรือใบอนุญาตทำงานของไทย
• กระทรวงมหาดไทย: เกี่ยวข้องกับนโยบายและกลไกคัดกรองผู้ไม่สามารถเดินทางกลับประเทศต้นทาง รวมถึงการดำเนินงานของกลไกคัดกรองระดับประเทศตามมติคณะรัฐมนตรี

ขั้นตอนการค้นหาและว่าจ้างทนายความ

1. ภายใน 1-3 วัน: รวบรวมเอกสารประจำตัว ประวัติการเดินทาง วันหมดอายุวีซ่า และหลักฐานการคุกคามไว้ในแฟ้มเดียว พร้อมสำรองไฟล์ในสถานที่ปลอดภัย
2. ภายใน 3-7 วัน: ติดต่อหน่วยงานทางการหรือองค์กรที่ให้ความช่วยเหลือผู้ลี้ภัย เพื่อทราบช่องทางที่ตรงกับสถานะและความเร่งด่วนของตน
3. ภายใน 1 สัปดาห์: ค้นหาทนายความที่มีใบอนุญาตและทำงานด้านกฎหมายคนเข้าเมืองหรือการคุ้มครองผู้ลี้ภัย โดยตรวจสอบชื่อสำนักงานและประสบการณ์จากแหล่งที่เชื่อถือได้
4. ก่อนนัดปรึกษา: เขียนลำดับเหตุการณ์ตามวันที่ สถานที่ บุคคล และเหตุการณ์สำคัญอย่างตรงไปตรงมา ห้ามแต่งเติมหรือใช้เอกสารปลอม
5. ในการปรึกษาครั้งแรก: ถามว่าทนายความจะรับผิดชอบงานใด ใครจะไปพบเจ้าหน้าที่ ค่าล่ามและค่าเดินทางคิดอย่างไร และมีความเสี่ยงด้านการกักตัวหรือไม่
6. ก่อนลงนามว่าจ้าง: ขอข้อตกลงเป็นลายลักษณ์อักษร ระบุค่าบริการ งวดชำระ การคืนเงิน การเก็บเอกสาร และวิธีติดต่อเมื่อมีการนัดหมายเร่งด่วน
7. หลังว่าจ้าง: ปฏิบัติตามกำหนดนัดทุกครั้ง แจ้งการเปลี่ยนที่อยู่หรือหมายเลขโทรศัพท์ทันที และเก็บสำเนาคำร้อง ใบรับเอกสาร และหนังสือจากเจ้าหน้าที่ทั้งหมด