Türkiye’de yabancı biri olarak oturma izni olmadan limited şirket kaydı yaptırabilir miyim?

1. Sole Proprietorship (Şahıs Şirketi):

• 
  

  The Obstacle: Bu genellikle kısa vadeli vizeyle mümkün değildir. Bir şahıs şirketi kaydı için vergi dairesi, sadece İkametgah ile verilen Yabancı Kimlik Numarası (99 ile başlayan) talep etmektedir.

  
  

2. Limited Liability Company (LLC/LTD):

• 
  

  The Solution: Bu en uygulanabilir seçenektir. Bir LLC kurmak için ikamet iznine ihtiyacınız yoktur.

  
  


• 
  

  Shareholder Status: Sadece pasaportunuz ve bir “Olası Vergi Numarası” ile %100 hissedar olabilirsiniz.

  
  


• 
  

  Work Permit Rule: Hissedar olarak çalışma izni olmadan temettü alabilirsiniz. Ancak, şirketin aktif Müdürü (Yönetici) olmak istiyorsanız, çalışma izni gereklidir. Hemen başlamak için, şirkete Türk vatandaşı ya da geçerli izne sahip bir yabancıyı Müdür olarak atayabilirsiniz.

  
  

Typical Steps:

1. 
   

   Vergi Dairesinden (Olası Vergi Numarası) edinin.

   
   


2. 
   

   Pasaportunuzu çevirip tasdik ettirin.

   
   


3. 
   

   Şirketi Ticaret Sicil Müdürlüğüne kaydedin.

   
   


4. 
   

   Bir banka hesabı açın ve Vergi Dairesi kaydını tamamlayın

   
   

1. Şahıs Şirketi:

• 
  

  Engel: Bu genellikle kısa süreli vizeyle mümkün değildir. Şahıs şirketi kaydı için vergi dairesi, yalnızca İkamet ile verilen Yabancı Kimlik Numarası (99 ile başlayan) istemektedir.

  
  

2. Limited Şirket (LLC/LTD):

• 
  

  Çözüm: Bu en uygulanabilir seçenektir. Bir limited şirket kurmak için ikamet iznine gereksinim yoktur.

  
  


• 
  

  Hissedar Statüsü: Sadece pasaportunuz ve “Muhtemel Vergi Numarası” ile %100 hissedar olabilirsiniz.

  
  


• 
  

  Çalışma İzni Kuralı: Hissedar olarak, çalışma izni olmadan temettü alabilirsiniz. Ancak şirketin aktif Müdürü (Yönetici) olmak isterseniz çalışma izni gereklidir. Hemen başlamak için bir Türk vatandaşı veya geçerli izne sahip bir yabancıyı Müdür olarak atayabilirsiniz.

  
  

Evet, çoğu durumda yabancı bir kişi, öncelikle ikamet izni olmadan Türkiye'de limited şirket kurabilir. Asıl mesele şirket mülkiyeti değildir. Asıl mesele, şahsen o şirkette çalışıp çalışmayacağınız veya şirketi Türkiye'de aktif olarak yönetip yönetmeyeceğinizdir. Yabancı yatırımcılar, şirket kuruluşunda genel olarak yerel yatırımcılarla aynı şekilde muamele görür. Resmi rehberlik ayrıca gerçek kişi yabancı hissedar için pasaportla kayıt yapılabileceğini ve ikamet izninin yalnızca kişinin zaten Türkiye'de ikamet etmesi halinde listelendiğini göstermektedir.

Bu nedenle genellikle LTD şirket uygulanabilir yapıdır, oysa tek kişilik işletme kısa süreli vizeyle kalan biri için sıklıkla sorunlu olur. Uygulamada, yabancı kişi genellikle pasaport, noter tasdikli pasaport tercümesi ve Ticaret Sicili ile MERSİS üzerinden vergi kaydı adımlarıyla Türk limited şirketinin ortağı olabilir. Resmi Bakanlık rehberliği ayrıca gerçek ve tüzel kişi yabancıların yerli yatırımcılarla aynı kuruluş kurallarına tabi olduğunu belirtmektedir.

Önemli ayrım şudur: şirketin kuruluşu size otomatik olarak o şirkette çalışmaya hak vermez. Sadece hissedar olacaksanız bu başka bir konudur. Eğer sahada işi aktif olarak yönetecek, müdür olarak imza atacak veya Türkiye'de günlük işi olarak işletmeyi sürdürecekseniz, çalışma izni uyumu kritik hale gelir. Resmi çalışma izni rehberine göre, Türkiye içinde bulunan bir yabancı normalde bir başvuruda bulunmak için en az altı ay geçerli bir ikamet iznine ihtiyaç duyar; belirli istisnalar saklıdır.

Dolayısıyla gerçek hukuki cevap sadece şirket açıp açamayacağınız değil, aynı zamanda onu hukuken sahiplenip sahiplenemeyeceğiniz, yönetip yönetemeyeceğiniz ve ilk günden itibaren göçmenlik veya iş hukuku sorunu yaratmadan onun üzerinden çalışıp çalışamayacağınızdır. Birçok kişi burada zaman kaybeder. Şirket doğru şekilde kurulmuş olabilir, ancak operasyonel yapı kurucunun vize statüsü ve amaçlanan rolü için hâlâ uygun olmayabilir. Resmi işçilik rehberliği ayrıca ortak-sahip çalışma izni vakalarının belirli kriterlere göre değerlendirildiğini ve uzatma aşamalarında sürdürülebilir Türk çalışan eşiklerinin gerekebileceğini göstermektedir.

Doğru planlandığında olağan yol genellikle basittir. Önce kurucunun vergi kayıt bilgileri MERSİS'e girilir. Ardından şirket belgeleri hazırlanıp imzalanır, Ticaret Sicili başvurusu tamamlanır ve tescil sonrası vergi ve kurumsal kuruluş adımları takip edilir. Resmi rehberlik, dosya doğru şekilde hazırlandığında şirket kuruluş prosedürlerinin çok hızlı tamamlanabileceğini ve yetki belgesi ile yetkili temsilci aracılığıyla da yürütülebileceğini belirtir.

Kısa cevap: evet, genellikle bir LTD ikamet izni olmadan kurulabilir, ancak yapı baştan doğru tasarlanmalıdır. Kurucu sadece yatırımcı-hissedar olarak kalacaksa bir yol izlenir. Kurucu Türkiye'de aktif işletmeci olacaksa, çalışma izni ve uyum tarafı kuruluşla birlikte, sorun çıktıktan sonra değil, beraber planlanmalıdır.