ทนายความ การเข้าซื้อกิจการ / การจัดหาเงินทุนโดยอาศัยหนี้ ที่ดีที่สุดใน ประเทศไทย

1. เกี่ยวกับกฎหมายการเข้าซื้อกิจการ / การจัดหาเงินทุนโดยอาศัยหนี้ในประเทศไทย

การเข้าซื้อกิจการในประเทศไทยประกอบด้วยการเข้าซื้อหุ้นของบริษัททั้งในตลาดจดทะเบียนและบริษัทเอกชน ซึ่งอาจครอบคลุมด้านการควบรวม การสลับโครงสร้างผู้ถือหุ้น และการกำหนดข้อบังคับในสัญญาซื้อขาย

ในการจัดหาเงินทุนโดยอาศัยหนี้ ผู้ซื้อมักพึ่งพาเงินกู้จากธนาคาร สถาบันการเงิน หรือแหล่งเงินทุนที่มีหลักประกัน ซึ่งต้องสอดคล้องกับกฎระเบียบธนาคารและภาษีของไทย

กฎหมายที่เกี่ยวข้องมักร่วมมือกันระหว่าง SEC SET และหน่วยงานที่ดูแลธุรกิจ เช่น การเปิดเผยข้อมูล การกำกับดูแลการเสนอซื้อ และข้อจำกัดด้านการถือหุ้นของผู้ถือหุ้นต่างชาติ

เพื่อให้เข้าใจภาพรวมการทำธุรกรรม ควรทำ due diligence ตั้งแต่ขั้นตอนต้น เพื่อระบุ Liabilities, Tax exposure และข้อจำกัดด้านการถือหุ้นก่อนทำการระดมทุนหรือเสนอซื้อ

อ้างอิงแนวทางจาก SEC และ SET เน้นการเปิดเผยข้อมูลการถือครองหุ้นและข้อกำหนดในการทำคำเสนอซื้อสำหรับบริษัทจดทะเบียน

2. ทำไมคุณอาจต้องการทนายความ

กรณีที่ 1 - ยื่นข้อเสนอซื้อหุ้นในบริษัทจดทะเบียน คุณต้องทนายความช่วยวิเคราะห์โครงสร้างธุรกรรม และจัดทำสัญญาซื้อขายที่สอดคล้องกับ Takeover Code

กรณีที่ 2 - ทำ due diligence เชิงลึก ทั้งด้านกฎหมาย พาษี และสัญญาค้ำประกัน เพื่อระบุ liabilities และประเด็นที่อาจสร้างภาระภายหลังการปิด ดีล

กรณีที่ 3 - มีข้อกำหนดด้านการถือหุ้นต่างชาติ และข้อจำกัดของ Foreign Business Act ที่อาจเปลี่ยนโทนของดีล

กรณีที่ 4 - ต้องโครงสร้างหนี้และเงื่อนไขสัญญาค้ำประกันที่เกี่ยวข้องกับธนาคารในประเทศไทย โดยเฉพาะ covenants และกรอบความเป็นไปได้ในการชำระหนี้

กรณีที่ 5 - ต้องการเตรียมเอกสารทาสก์ภาษี ทรัพย์สิน และทรัพย์สินทางปัญญา เพื่อป้องกันความเสี่ยงด้านภาษีและการบังคับใช้ทางกฎหมาย

กรณีที่ 6 - ความเสี่ยงข้อพิพาทหลังการทำธุรกรรม เช่น การเรียกร้องค่าเสียหายจากการละเมิดสัญญา หรือการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างผู้ถือหุ้น

3. ภาพรวมกฎหมายท้องถิ่น

พระราชบัญญัติหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (SEA) เป็นกรอบหลักที่กำกับการเสนอซื้อหุ้น และการเปิดเผยข้อมูลของผู้ถือหุ้นใหญ่ในบริษัทจดทะเบียน

พระราชบัญญัติบริษัทมหาชนจำกัด กำหนดกรอบการจัดการและสิทธิของผู้ถือหุ้นในบริษัทที่จดทะเบียนแล้ว รวมถึงข้อกำหนดในการออกหุ้นและการโอนหุ้น

พระราชบัญญัติเกี่ยวกับการประกอบธุรกิจของคนต่างชาติ (Foreign Business Act) บังคับให้ผู้ลงทุนต่างชาติพิจารณข้อจำกัดการถือหุ้นและการดำเนินธุรกิจในสาขาที่กำหนด

นอกจากนี้ ระเบียบของ SET และการกำกับดูแลของ SEC ยังควบคุมกระบวนการแจ้งข้อมูล การทำคำเสนอซื้อ และคุณสมบัติผู้ดำเนินธุรกรรม เพื่อความโปร่งใสและความเป็นธรรมต่อผู้ถือหุ้น

SEC เน้นบทบาทการกำกับคำเสนอซื้อและการเปิดเผยข้อมูลในการทำ M&A ของบริษัทจดทะเบียน

SET กำหนดหลักเกณฑ์การซื้อขายและเงื่อนไขการเปิดเผยข้อมูล เพื่อป้องกันการบิดเบือนข้อมูลในตลาดทุน

4. คำถามที่พบบ่อย

อะไรคือคำว่า คำเสนอซื้อ (Takeover) ในบริบท M&A ของประเทศไทย?

คำเสนอซื้อคือข้อเสนอของผู้ซื้อที่มีวัตถุประสงค์ซื้อหุ้นเป็นจำนวนมาก โดยผ่านกลไกตลาดหลักทรัพย์หรือข้อตกลงส่วนตัว ผู้เสนอจะต้องปฏิบัติตามกฎ SEC และ SET

อย่างไรฉันจะเริ่มกระบวนการทำ M&A ในประเทศไทยได้บ้าง?

เริ่มจากกำหนดวัตถุประสงค์ เลือกทีมที่ปรึกษา สร้าง LOI/Term Sheet และจัดทำ due diligence ก่อนลงนามขั้นสุดท้าย หลังจากนั้นจึงจัดทำสัญญาซื้อขายและขออนุมัติที่เกี่ยวข้อง

เมื่อไหร่ควรแจ้ง SEC และ SET เกี่ยวกับการถือครองหุ้น?

โดยทั่วไปเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างผู้ถือหุ้นในบริษัทจดทะเบียน เช่น การได้มาซึ่งหุ้นในระดับสำคัญ หรือการยืนยันการควบรวม ผู้ถือหุ้นใหญ่จะต้องปฏิบัติตามข้อกำหนดการเปิดเผยข้อมูลของ SEC และ SET

ที่ไหนควรเริ่มขอคำปรึกษากฎหมายก่อนลงนาม LOI?

แนะนำเริ่มที่ทนายความด้าน M&A เพื่อร่าง LOI ให้สอดคล้องกับกฎหมายไทย ตรวจสอบประเด็นเรื่องข้อจำกัดการถือครองหุ้นของชาวต่างชาติและสิทธิผู้ถือหุ้นเดิม

ทำไม due diligence จึงมีความสำคัญในการเข้าซื้อกิจการ?

Due diligence ช่วยค้นหาหนี้สินภาระผูกพัน ภาษีค้างชำระ และข้อพิพาทที่อาจกระทบมูลค่าดีล การตรวจสอบล่วงหน้าช่วยลดความเสี่ยงและปรับโครงสร้างราคา

สามารถใช้เงินทุนจากแหล่งใดบ้างในการทำ LBO ในไทย?

แหล่งทุนหลักได้แก่ ธนาคารพาณิชย์ สถาบันการเงิน และโครงสร้างหนี้ร่วมกับผู้ลงทุนอื่นๆ ทั้งในรูปแบบ debt facilities และ mezzanine financing

ควรมีทนายความดูแลสัญญาซื้อขายและเงื่อนไขการจำนองหรือไม่?

ควรอย่างยิ่ง เพื่อให้เงื่อนไขทางการเงินและหลักประกันมีความชัดเจน ตรวจสอบความครอบคลุมประเด็นการรับผิดชอบ และผลกระทบต่อสิทธิผู้ถือหุ้น

ค่าใช้จ่ายในการจ้างทนายความ M&A ประกอบด้วยอะไรบ้าง?

ค่าใช้จ่ายหลักประกอบด้วยค่าว่าจ้างทนาย ค่าใช้จ่ายในการตรวจสอบ due diligence และค่าใช้จ่ายในการร่างสัญญาและเอกสารภาพรวม

กระบวนการ M&A ในประเทศไทยใช้เวลานานแค่ไหน?

ระยะเวลาขึ้นกับความซับซ้อนของดีล ตั้งแต่ 3-6 เดือนสำหรับดีลทั่วไป ไปจนถึง 6-12 เดือนหรือมากกว่าในกรณีที่มีข้อพิพาทหรือข้อกำหนดด้านราชการ

คุณสมบัติที่ทนายความด้าน M&A ควรมีคืออะไร?

ความรู้ด้านกฎหมายหลักทรัพย์ การเงินรากฐานด้านหนี้สิน และประสบการณ์ในการร่างสัญญาซื้อขายและเอกสารทางการเงิน

ความแตกต่างระหว่าง M&A กับ Joint Venture ในบริบทไทยคืออะไร?

M&A เน้นการซื้อหุ้นและการควบรวม ในขณะที่ Joint Venture เป็นการร่วมลงทุนเพื่อดำเน negocios โดยไม่มีการโอนหุ้นทั้งหมด

รูปแบบการระดมทุนด้วยหนี้ในไทยมีอะไรบ้าง และข้อดีข้อเสีย?

รูปแบบหลักคือ เงินกู้ธนาคาร เงินกู้โครงสร้าง และโครงการหนี้ที่มีหลักประกัน ความเหมาะสมขึ้นกับโครงสร้างบริษัทและระยะเวลาผลตอบแทน แต่มีข้อเสียคือต้องชำระหนี้ตามสัญญาและอาจมี covenants

5. ทรัพยากรเพิ่มเติม

ด้านล่างเป็นแหล่งข้อมูลทางการที่คุณสามารถเริ่มค้นหาความรู้และเอกสารที่เกี่ยวข้องได้

• สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (SEC) - ข้อมูลเกี่ยวกับ Takeovers, ข้อบังคับ และแนวทางปฏิบัติ: https://www.sec.or.th/
• ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) - กฎระเบียบการซื้อขาย และคู่มือการเปิดเผยข้อมูล: https://www.set.or.th/
• กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (DBD) - กรอบการประกอบธุรกิจของคนต่างชาติ และการจดทะเบียนบริษัท: https://www.dbd.go.th/

6. ขั้นตอนถัดไป

1. ระบุวัตถุประสงค์ของดีลและความคุ้มทุนของการใช้งานหนี้ เพื่อแนวทางการระดมทุนที่เหมาะสม
2. เลือกทีมที่ปรึกษาเฉพาะด้านกฎหมาย การเงิน ภาษี และการตรวจสอบความเสี่ยง
3. จัดทำ LOI/Term Sheet และกำหนดกรอบเวลา พร้อมสรุปข้อกำหนดสำคัญ
4. ดำเนิน due diligence เชิงลึก ทั้งด้านกฎหมาย สัญญา ภาษี และข้อพิพาทที่อาจเกิดขึ้น
5. ร่างสัญญาซื้อขาย (Share Purchase Agreement) และเอกสารหลักประกัน/สัญญาค้ำประกัน
6. ขออนุมัติที่เกี่ยวข้องจาก SEC/SET และดำเนินการเปิดเผยข้อมูลให้ครบถ้วน
7. ดำเนินการปิดดีล ตรวจสอบการส่งมอบหุ้นและการชำระเงินเสร็จสมบูรณ์